Hoe dragen fondsen bij aan een sterke, toekomstbestendige sociale sector?

Fondsen en sociale organisaties zijn met elkaar in gesprek over hoe zij kunnen bijdragen aan de versterking en toekomstbestendigheid van de sociale sector. Er is brede erkenning dat het huidige systeem hierin nog stappen kan zetten. Tijdens het programma Klaar voor de Toekomst onderzochten meerdere fondsen in samenwerking met tien toonaangevende sociale organisaties in een verdiepend traject, het zogenoemde Verduurzamingslab, wat daarvoor nodig is.

placeholder

De centrale vragen: Wat vraagt deze tijd van sociale organisaties? Wat hebben zij nodig om duurzaam te blijven werken aan maatschappelijke opgaven? Het leverde concrete oplossingsrichtingen op die verder gaan dan goede bedoelingen. Niet als eindpunt, maar als startpunt van een bredere beweging.

Oplossingsrichtingen

Structurele financiering vanuit vertrouwen 

Er is sterke commitment nodig bij beleidsmakers (nationaal, regionaal, lokaal). Fondsen, kennisnetwerken en coalities kunnen bijdragen leveren door:

  • kennis te leveren
  • coalities te vormen
  • praktijkervaringen te delen
  • en ruimte te bieden voor experimenten, zoals pooled funding, waarbij meerdere fondsen geld in een ‘pot’ samenbrengen.

Een gelijkwaardige plek aan tafel

Sociale organisaties verdienen erkenning en invloed op basis van hun unieke waarde en karakter. Netwerken van sociale initiatieven kunnen samenwerken om deze gelijkwaardigheid te bevorderen, bijvoorbeeld bij beleidsvorming of maatschappelijke besluitvorming.

VSBfonds: Van intentie naar concrete stappen

Ontdek hoe Kyra van West en Zita Luna van VSBfonds kijken naar het verduurzamen en toekomstbestendiger maken van de sociale sector:

‘Ik ben onder de indruk van de continuïteit en commitment bij de deelnemende fondsen aan het Verduurzamingslab. We hadden geen idee wat eruit zou komen. Het programma begon breed en conceptueel en ineens liggen daar toch heel concrete oplossingsrichtingen op tafel. Naarmate het proces vorderde begonnen wij intern er ook steeds meer collega’s bij te betrekken. Zij hadden ook een stukje van de puzzel of waren ook al met een soortelijke verandering bezig. Op die manier is het programma steeds breder besproken en dat zorgt er weer voor dat we met z’n allen dezelfde kant op bewegen’, aldus Zita.

"Verduurzaming is al jaren een belangrijk gespreksthema in onze sector. "
Kyra van West
VSBfonds

'Hoe kunnen we initiatieven nu echt uit die projectencarrousel halen? Hoe kunnen wij als fondsen de volgende stap zetten? Dat was voor mij een belangrijke reden om ook aan te haken bij programma Klaar voor de Toekomst,' aldus Kyra. 

Adessium Foundation: Gebruik je autonomie voor beweging

Ontdek hoe Lizzy Eilbracht van Adessium Foundation kijkt naar het bundelen van krachten: 

‘We moeten als fondsen beseffen dat we ontwikkelingen in gang kunnen zetten, juist omdat we niet vastzitten aan dezelfde regels als de overheid. Het gaat erom dat we onze positie gebruiken voor beweging, niet om vast te houden. 

Wat ik sterk vond in het Verduurzamingslab van het programma Klaar voor de Toekomst was dat we elkaar echt beter zijn gaan begrijpen. Fondsen zijn autonoom, soms staat die autonomie in de weg. Maar in het Verduurzamingslab voelde het alsof we meer naar elkaar toe bewogen. Dat is nodig als je iets wilt veranderen dat vijftien jaar vastzit’.  

Kansfonds: Gelijkwaardigheid begint bij vertrouwen

Ontdek hoe Eline Crins vanuit Kansfonds kijkt naar gelijkwaardigheid in de sector:  

‘Voor mij gaat het om de beweging van controle naar vertrouwen. Meer vertrouwen en gelijkwaardigheid, dat zijn thema’s waar ik ook al veel mee bezig ben. Met daarbij de constatering dat we nooit volledige gelijkwaardigheid kunnen bereiken zolang er een financiële relatie is. Maar het nastreven van zoveel mogelijk gelijkwaardigheid is heel belangrijk. Het gesprek daarover helpt om gezamenlijk verder te komen. We moeten ook verder kijken dan de fondsen. Voor verduurzaming zijn andere financieringsmodellen nodig en is het belangrijk om overheid en andere partijen aan te sluiten.' 

Stichting DOEN: Iedereen is nodig in het ecosysteem

Ontdek hoe Safka Overweel van Stichting DOEN kijkt naar het bundelen van krachten:   

'We kunnen dit niet zonder elkaar. Initiatieven, overheid, fondsen en bedrijfsleven vormen samen een ecosysteem. Al deze spelers zijn nodig en dat besef landt'. 

"Gebundeld hebben we veel meer kracht."
Safka Overweel
Stichting DOEN

'Het is mooi om te zien dat in gesprekken met een sociaal initiatief, gemeenten nu veel vanzelfsprekender aanschuiven. Een paar jaar geleden kwam dat nog zelden voor. Ik denk dat we daar met het Verduurzamingslab ook weer een steentje aan bijdragen’.

Oranje Fonds: Dialoog en samenwerking als motor voor verandering

Ontdek hoe Niels van Zeben en Boris Alberda vanuit het Oranje Fonds kijken naar beweging, nu en in de toekomst: 

Niels: ‘We kunnen als fondsen sociale organisaties nog veel meer actief wijzen op wat er in het veld van fondsen nu al gebeurt aan vernieuwing. Er gebeurt al veel, maar nog lang niet altijd gezamenlijk. En daarnaast kunnen we ons natuurlijk richten op die stip op de horizon voor de lange termijn. Ik hoop dat de dialoogsessies rondom het thema gelijkwaardigheid, die voortkomen uit het Verduurzamingslab, echt iets doen in de onderstroom'.

"Hoe we elkaar tegemoet treden en welke woorden we gebruiken. Dat alleen al, kan veel verschil maken."
Niels van Zeben
Oranje Fonds

Boris: ‘Vertrouwen is essentieel. De vraag is: Geef je prioriteit als fondsen, aan een gezamenlijke investering in de verduurzaming van organisaties? Ga je het aan om daar innovatieve interventies voor te ontwikkelen? We zien links en rechts al experimenten, waar fondsen ook meer samenwerken. Dat zijn belangrijke ontwikkelingen. De tijd lijkt rijp voor verandering.’ 

Dit vind je mogelijk ook interessant